طاقانک

طاقانک یکی از شهرهای استان چهارمحال و بختیاری ایران است. شهر طاقانک در بخش مرکزی شهرستان شهرکرد واقع است. بر اساس آمار سال ۱۳۸۵ جمعیت طاقانک برابر با ۵٬۵۰۴ نفر بوده است.[۱]

 

موقعیت جغرافیایی

[[|thumb| تصویری ماهواره‌ای از شهر کوچک طاقانک و شهر هفشجان]] طاقانک با جمعیتی در حدود ۶۰۰۰نفر در جنوب شهرکرد و در شرق هفشجان واقع شده است. شهر کوچک طاقانک و روستاهای اطراف در حوزه نفوذ مستقیم شهر هفشجان قرار دارند. طاقانک از شهرهای طولی است که در اثر جاده خوزستان توسعه یافته است.[۲]

زبان و نژاد

مردم طاقانک به زبانهای ترکی نزدیک به ترکی قشقایی تکلم می‌کنند و در واقع از ترکانی هستند که به همراه هم زبانان دیگرشان به مناطق بختیاری و استان‌های فارس واصفهان مهاجرت کردند. آثار سکونت بشر در سالهای خیلی دور در این شهر پیدا شده است. از اماکن مذهبی این شهر دو امامزاده را می‌توان نام برد. شغل اصلی اهالی این شهر دامپروری و کشاورزی است.

 

درباره شهر طاقانک

نگاهي کلي به شهر طاقانک

موقعيت شهر: واقع در جنوب شهرکرد

('۵۰  – 50o   و عرض :  ' 13 -32o    :-مختصات جغرافيايي ( طول

  فاصله از مرکز شهر يا استان:    13کيلومتری شهر شهر کرد

 وسعت:  140هکتار

 جمعیت :

بر اساس نتایج مقدماتی هشتمین سرشماری عمومی نفوس ومسکن سال ۱۳۹۵ جمعیت شهر طاقانک ۶۱۷۰ نفر با تعداد ۱۹۴۲ خانوار ومشتمل بر۳۱۱۹مرد و۳۰۵۱ زن می باشد .

 آب وهوا: 

  از لحاظ آب وهوایی دارای اقلیم معتدل وخشک می باشد.

 توپوگرافی :

از لحاظ توپوگرافي شهر طاقانك، داراي موقعيتي كوهپايه‌اي مي‌باشد كه ارتفاع متوسط آن از سطح دريا ۲۰۶۰ متر است. قسمت شرق طاقانك يكسري ارتفاعات واقع شده كه با منحني ‌تراز ۲۱۰۰ متر ديده مي‌شود. در غرب شهر طاقانك توپوگرافي به پائين‌ترين تراز خود رسيده است. چنانچه منحني تراز ۲۰۳۰ متر ديده مي‌شود، اين قسمت از كالبد شهر با مزارع منطبق مي‌باشد. در قسمت جنوبي طاقانك نيز تپه‌اي قرار گرفته كه از توسعه شهر در آن قسمت جلوگيري نموده است. در قسمت شمال شهر توپوگرافي همسطح منحني تراز ارتفاعي شهر طاقانك مي‌باشد. بطور كلي توپوگرافي شهر بين منحني تراز ۲۱۰۰ متر تا ۲۰۳۰ از شرق به غرب و ۲۰۶۰ تا ۲۰۸۰ متر از شمال به جنوب متغيير است.

 دما: 

براساس آمار ۱۰ساله ايستگاه شهرکرد دمای متوسط روزانه۱۲ درجه سانتيگراد مي‌باشد. طبق همين آمار متوسط دمای روزانه سردترين ماه ديماه با ۲/۱ درجه سانتيگراد و گرمترين ماه تيرماه با ۴/۲۵ درجه سانتيگراد مي‌باشد.

بارندگي:

بر اساس آمار ۱۰ساله ايستگاه شهرکرد ديماه با متوسط بارندگي۸/۸۵  ميليمتر بيشترين و مرداد ماه با۷/۱۱ميليمتر کمترين ميزان بارندگي را به خود اختصاص داده‌اند.        

 رطوبت:

حداقل درتير و مردادماه و حداکثر در دی ماه

کوه‌ها ی اطراف:

کوه تقه در ۵ کيلومتري جنوب غرب شهر                   

محصولات کشاورزی :

بر اساس آمار سازمان جهاد کشاورزی استان، محصولات زراعي و باغي شامل گندم آبي، علوفه، جو، حبوبات، چغندر قند، ذرت، سيب زميني، باغات مثمر بصورت کشت آبی و گندم و جو بصورت ديم مي‌باشد.

ويژگي خاص يا توريستي شهر و اماکن تفريحي يا تاريخي:

زیارتگاه امامزادگان سکینه خاتون وزبیده خاتون واقع در ضلع جنوب غربی شهر ، چشم انداز طبيعي بسيار زيبا (ارتفاع به دشت)، حمام قديمی، واقع شدن امامزاده شیخ زین الدین در ورودی شهراز سمت شهرکرد ، قرارگيری جاده خوزستان در شرق طاقانک به عنوان يک محور ترانزيتي ، وجود بوستان نماز در مرکز شهر

 تقسيمات سياسي:  

  استان: چهار محال بختياری            شهرستان: شهرکرد                 بخش: مرکزي

وجه تسميه:

آثار سکونت بشر درسالهای خیلی دور دراین شهر پیدا شده است بنا به گفته مردم بومی دردهه ۲۰و۳۰ خورشیدی که با ابزار ابتدایی مانند تیشه وبیل درعملیات احداث جاده شهرکرد طاقانک فعالیت داشته اند  آثاری چون کانال کشی برای هدایت آب به مزارع دور وظروف ساخته شده ازگل مریوط به گذشته های دور پیدا شده است .اما متأسفانه تا کنون هیچ نوع کاوشی برای کشف مابقی این آثار ونگهداری آنه صورت نگرفته است .

 علل پیدایش وسیر تکوین شهر :

از ساکنان اولیه طاقانک اطلاعاتی در دست نیست اماتاریخ نشان میدهد ساکنان فعلی آن از ترکانی هستند که درزمان صفویه به مناطق بختیاری واستانهای فارس واصفهان  مهاجرت کرده اند  تا حکومت صفویه  که پایه گذار اولین ومقتدر ترین حکومت شیعی در ایران بوده را یاری نمایند .

مستند ترین تاریخی که از این شهر در دست میباشد  مربوط به ۶۸۰سال پیش است . ابن بطوطه در سفر نامه معروفش که حاصل ۲۹سال سفر به قاره آسیا وآفریقا در سالهای ۷۰۴تا۷۳۳ خورشیدی بوده ازاین شهر به نام طاگانک نام برده است . برخی شواهد حاکی از آن است که در زمانهای نه چندان دور طاقانک توسط دیوارهای بلند وبرج وبارو احاطه بوده است که آثاری از آن در سالهای اخیر هم باقی مانده بود .

طاقانک از زمره روستاهایی بوده است که در دوران اقتدار ریاحی بر چالشتر ومناطق چهار محال ازرونق زیادی برخوردار بوده است .مؤلف مرات البلدان سی قریه را نام برده است که حاج محمد رضا خان در آنها قلعه وحمام ومسجد ساخته است وطاقانک ازجمله آنها بوده بعد از حاج محمد رضا خان پسرش باباخان در مصدر حکومت بوده است در همین دوره نیز اقتدار ایل بختیاری درحکومت قاجاریه زیاد شد وخوانین بختیاری به املاک چهار محال چشم داشته اند .

بعد از باباخان پسرش خدارحم خان برای حفظ املاکش از دست بختیاری ها طرح دوستی ومراوده را با بختیاری ها طرح ریزی میکند وبا پیوند ازدواج سعی در مستحکم کردن این ارتباط می نماید .مالکین طاقانک بعد از خدا رحم خان به ترتیب محمود خان و احمد خان مستشار ومراد خان وخندان خان بوده اند . قبل از انجام اصلاحات اراضی شخصی به نام توکلی طاقانک را از خندان خریداری می کند .

این شهر در سال ۱۳۴۵ازجمله روستاهای دهستان لاران در شهرستان شهرکرد محسوب می شده است و درسال ۱۳۵۵با تغییر مرز بندی در زمره دهستان هفشجان قرار گرفت این روستا بعدها به عنوان مرکز دهستان مطرح می شود . ولی بعدها مطابق اطلاعیه شماره ۹۵۱ مورخ ۱۸/۹/۷۴ کمیته برنامه ریزی استان ،دهستان طاقانک نیزتا پایان برنامه دوم (سال ۱۳۷۷)  به جمع کانونهای شهری شهرستان شهرکرد افزوده شد .در حال حاضرنیز شهر طاقانک به عنوان کانون مستقل جمعیتی عمل می نماید  از دیگر ویژگی های این شهر نقش بین راهی است که تا چند سال قبل داشته است وبرای ورود به جاده خوزستان عبور ومرور از این شهر صورت می گرفته است .این شهر با پشت سر گذاشتن فراز ونشیب های زیاد وتغییرات سیاسی وجغرافیایی فراوان در سال ۱۳۷۷ به شهر تبدیل شد ودر این مدت با رشد قابل قبول از رده یک که پایین ترین رده بندی شهرهای کشور است به درجه ۴ ارتقاء یافته است که نشان از رشد وبالندگی آن دارد.

درنام گذاری آن آرای مختلفی است یکی ازنظریه ها وجود ساختمانهایی با طاق یا سقف کوتاه برای درامان ماندن  ازسرمای ۳۰درجه زیر صفر آن در زمستانهای گذشته دور بوده است .

از نظر دین اکثریت ساکنان شهر طاقانک پیرو دین اسلام می باشند به گونه ای که ۸/۹۹درصد مردم شهر شیعه می باشند .زبان مردم شهر طاقانک در دو گویش ترکی و فارسی می باشند .مردم ترک زبان این شهراز قبایل ایل قشقایی محسوب می گردند که در طی سالیان به طاقانک مهاجرت نموده اند.

از لحاظ خصوصیات اجتماعی شاهد دو تقسیم بندی می باشیم ،چنانچه بیشتر افراد بومی وقدیمی شهردر غرب شهر سکنی گزیده اند .وافراد جوانتر وغیر بومی عموماً در بافت شرقی شهر ساکن هستند .

 

زیارتگاه شیخ زین الدین

 

بوستان نماز

 

حمام قدیمی

 

دالان قدیمی با طاق سرپوشیده

 

زیارتگاه امامزاده دو معصوم

 

زیارتگاه شیخ زین الدین۲

 

مزارع اطراف شهر جهت چرای دام

 

مناظر اطراف شهر

 

 

 

 


 

منابع:

وب سایت رسمی شهرداری طاقانک

wikipedia

پانویس ها:

۱- «تعداد جمعیت و خانوار به تفکیک تقسیمات کشوری براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵» (اکسل). درگاه ملی آمار.

۲- مهندسان مشاور شهر و خانه، وزارت راه و شهرسازی و شهرداری هفشجان. طرح توسعه و عمران (جامع) و حوزه نفوذ شهر هفشجان-جلد اول و دوم. چاپ ۱۳۹۰ خورشیدی. تهران: وزارت راه و شهر سازی، ۱۳۹۰ خورشیدی. ص ۱۷ و ۱۸٫

اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران ۱۳۸۳، ص۱۰۰.

 

 

4 نظر

  1. اقابابایی

    شهر کوچک طاقانک و روستاهای اطراف در حوزه نفوذ مستقیم شهر هفشجان قرار دارند

    مطلب مذکور غلط است و بوی استثماری می دهد.در ساختار تقسیمات کشوری چنین چیزی وجود ندارد.این مطلب در بخش طاقانک ثبت شده است . لطفا حذف گردد.

    پاسخ
  2. اقابابایی

    باسلام

    عطف به یادداشت جنابعالی به استحضار میرساند باید برای مطالب نوشته شده منبع وجود داشته باشد. چون وجود ندارد عرض کردیم که اصلاح شود ومطلب غیر علمی وغیرقانونی در بیسن مطالب شما وجود نداشته باشد وویرایش گردد.

    پاسخ

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

کانال تلگرام ما