بناب

بناب
کشور  ایران
استان آذربایجان شرقی
شهرستان بناب
بخش مرکزی
مردم
جمعیت ۷۹٬۸۹۴ نفر (سال ۱۳۹۰)[۱]
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۱۲۹۰ متر[۳]
اطلاعات شهری
شهردار مقصود کفشنوچی
ره‌آورد انگور، خیار،
خشکبار، کباب سنتی[۲]
پیش‌شماره تلفنی ۰۴۱
وبگاه فرمانداری بناب

بناب بر ایران واقع شده‌است

بناب
روی نقشه ایران
۳۷.۳۳° شمالی ۴۶.۰۵° شرقیمختصات: ۳۷.۳۳° شمالی ۴۶.۰۵° شرقی

بُناب یکی از شهرهای مهم و بزرگ استان آذربایجان شرقی و مرکز اداری شهرستان بناب است. این شهر در کنار رودخانهٔ صوفی‌چای و در دامنهٔ جنوبی کوه سهند گسترده شده‌است. بناب با داشتن ۷۹٬۸۹۴ نفر جمعیت و ۷۷۵ کیلومتر مربع مساحت در سال ۱۳۹۰ خورشیدی، ششمین شهر بزرگ و پرجمعیت استان شمار می‌رود. این شهر در ۱۲۰ کیلومتری جنوب غربی استان واقع شده‌است؛ و از سال ۹۳ طرح ایجاد منطقه ویژه اقتصادی به تصویب دولت رسید.

پیشینهٔ آثار تاریخی کشف‌شده در ارتفاعات جنوبی گورستان‌های قره قشون به سده‌های هشتم و نهم هجری می‌رسد و نشانگر رونق و آبادانی بناب در عصر صفویان است.[۲] امروزه ساکنان شهر بناب به زبان ترکی آذربایجانی سخن گفته و پیرو دین اسلام و مذهب شیعهٔ دوازده‌امامی هستند.

 

پیشینه

نوشتار اصلی: پیشینه بناب

بر پایه نشانه‌ها و آثار شناخته شده در شهر بناب، قدمت تاریخ و تمدن این شهر به شش هزار سال پیش می‌رسد. وضعیت جغرافیائی منطقه و آثار به دست آمده از کاوش‌های محلی نیز با توصیفات شهر تاریخی شیز انطباق دارد. آثار به دست آمده از حفاری‌های قره تپه گزاوشت و قیزلار قلعه سی (قلعه دختران) که یکی از نود و سه تپه باستانی می‌باشند و همچنین وجود سی و شش غار مربوط به یکدیگر (معماری صخره‌ای صور) که نشانگر زندگی‌های دسته جمعی در دوران ماقبل تاریخ است. همچنین کشف آثار قدیمی مانند ظروف سفالین، فلزی و نشانه‌های تمدن شهری تا عمق چند متری زمین، این سابقه طولانی را تأئید می‌کند.

نام گذاری

در لغت‌نامهٔ دهخدا، فرهنگ فارسی معین،[۴] و فرهنگ عمید[۵] واژهٔ بناب به معنی «قعر آب» و «ته آب» آمده است؛ لغتنامهٔ دهخدا دو توضیح دارد که یکی می‌گوید آنجایی که جریان آب در آن به پایان رسد، و دیگری می‌گوید آغاز و منبع آب.[۶]

آب و هوابناب از دیدگاه صنعتی

بناب با توجه به موقعیت جغرافیایی و پتانسیل‌های گوناگونی که دارد، پیشرفت چشمگیری از لحاظ صنعت داشته و اکنون یکی از قطب‌های صنعتی شمال غرب کشور می‌باشد. از جملهٔ عواملی که در این امر تأثیر داشته‌اند می‌توان به وجود نیروگاه حرارتی تولید برق با توان تولید بالا (نیروگاه سهند بناب) در این شهر اشاره کرد که در مواردی برق مورد نیاز برخی کارخانه جات پر مصرف مانند نیروگاه حرارتی سهند بناب را به صورت مستقیم تأمین می‌کند.

مراکز علمی و دانشگاهی و حوزوی

  • دانشگاه بناب
  • دانشگاه آزاد اسلامی (با درجهٔ بسیار بزرگ)
  • دانشگاه پیام نور واحد بناب
  • دانشگاه علمی کاربردی بناب
  • دانشگاه امام صادق بناب
  • مجتمع آموزش عالی وزارت نیرو
  • حوزه علمیه ولیعصر بناب
  • مجتمع آموزش فنی حرفه‌ای
  • پژوهشکدهٔ لیزر و اپتیک

آثار تاریخی

بناب دارای ۲۵ اثر تاریخی ثبت‌شده در فهرست آثار ملی ایران است که از این میان، ۸ اثر مورد حفاظت قرار گرفته‌است. از مهم‌ترین آثار تاریخی این شهر می‌توان به مسجد مهرآباد، حمام مهرآباد و مسجد میدان (گزاوش) اشاره کرد. برخی از آثار تاریخی بناب عبارتند از:[۲][۷]

  • پل پنج‌چشمه
  • حصار تدافعی شهر (که آخرین قسمت باقی‌مانده آن به تازگی تخریب گردید)
  • حمام تاریخی حاج فتح الله حاجی بدلی که به عنوان اولین حمام عمومی بناب تأسیس شد
  • حمام تاریخی مهرآباد (موزهٔ مردم‌شناسی بناب)
  • حمام مخروبه حاج تقی در بازار مسگران
  • خانهٔ تاریخی حاج‌علی بزاز
  • خانهٔ تاریخی خسروشاهی
  • خانهٔ تاریخی شیخ قاضی سیف‌العلما
  • خانهٔ تاریخی نیک‌پی
  • قیزلار قالاسی
  • گورستان تاریخی زوارق
  • مسجداسماعیل‌بیگ
  • مسجد جامع گزاوش
  • مسجد جامع مهرآباد
  • مسجد گوی
  • تپه تاریخی قره تپه
  • معماری صخره‌ای صور
  • معماری روستای توته‌خانه
  • راسته‌بازار

بناب از دیدگاه ورزشی

از جملهٔ پتانسیل‌های ورزشی می‌توان به دارا بودن انواع زمین و پیست‌های ورزشی اشاره کرد، مانند سالن ورزشی سرپوشیدهٔ به منظور برگزاری مسابقات والیبال، فوتسال، بسکتبال و… می‌باشد، یا مانند زمین برگزاری مسابقات والیبال ساحلی و یا مانند پیست برگزاری مسابقات موتور سواری و سوارکاری.[نیازمند منبع]

از جمله مسابقات ورزشی انجام شده در این شهرستان:

  • مسابقات والیبال ساحلی قهرمانی کشور
  • مسابقات فوتبال قهرمانی نوجوانان کشور
  • مسابقات پینگ پنگ کشوری
  • مسابقات موتور کراس در پیست موتور سواری بناب

بناب شهر دوچرخه

این شهرستان به شهر دوچرخه ایران معروف می‌باشد و هر ساله همایش بزرگ دوچرخه سواری با حضور بیش از۳۰۰۰۰ دوچرخه سوار برگزار شده و در آخر به قید قرعه جوایزی نیز اهدا می‌گردد. بنیان‌گذار این همایش، رئیس تربیت بدنی وقت بناب در سال ۱۳۷۵، آقای حاج محمد میرزادوست، شهردار سابق بناب می‌باشد.

سوغات

از جملهٔ صنایع دستی بناب می‌توان به طراحی روی قالی، قالی‌بافی، قلم‌زنی روی مس و منبت‌کاری اشاره کرد. هم‌چنین انگور و خیار و پیازاز مهم‌ترین محصولات کشاورزی این شهر به‌شمار می‌روند. خشکبار و کباب سنتی بناب نیز شهرت جهانی یافته‌است. از سوغات بناب می‌توان به دوشاب بناب، حلواهای بناب از جمله ساری حلوا، بزرک حلوا و نخودلی حلوا و نیز صنایع دستی مختلف و نیز انواع شیرینی‌جات بناب مانند نقل و باقلوا و …[۲]

مکان های مرتبط با اینجا

حمام حاج فتح‌ الله بناب حمام حاج فتح الله نام حمام حاج فتح الله کشور  ایران استان استان آذربایجان شرقی شهرستان شهرس...
مسجد اسماعیل بیگ بناب مسجد اسماعیل بیگ نام مسجد اسماعیل بیگ کشور  ایران استان استان آذربایجان شرقی شهرستان بناب ...
مسجد میدان بناب مسجد میدان بناب (مسجد گزاوش) نام مسجد میدان بناب (مسجد گزاوش) کشور  ایران استان استان آذربایجان شرقی شهرست...
پل پنج چشمه بناب پل پنج چشمه نام پل پنج چشمه کشور  ایران استان استان آذربایجان شرقی شهرستان شهرستان بناب ...
تالاب قره قشلاق (قره قشون)، بناب تالاب قره قشلاق (قره قشون)، بناب تالاب قره قشون منطقه تالابی «قره قشون» در کناره های جنوب شرقی دریاچه ارومیه قرار دارد و به لحاظ شرایط خاص طبیعی زیستگاه بسیار مناسبی برای پرندگان آبزی، کنار آبزی و علف چرانی مانند میش و مرغ است. این تالاب به عنوان تالاب بین المللی شناخته شده...
مسجد مهرآباد (بناب) مسجد مهرآباد (بناب) مسجد مهرآباد یکی از مسجدهای تاریخی شهر بناب است که در مرکز این شهر و در میدانی به همین نام قرار گرفته‌است. بنای این مسجد براساس کتیبهٔ موجود در ضلع شمالی آن به سال ۹۵۱ هجری و دوران حکومت شاه تهماسب یکم رسیده و بانی آن بی‌بی‌جان خانم منصوربیگ بود...
ارسباران ارسباران ارسباران ناحیه کوهستانی وسیعی است در شمال استان آذربایجان شرقی، که از شمال کوه قوشا داغ  در جنوب اهر تا رود ارس گسترده است. ارسباران در شرق با شهرستان مشگین‌شهر و مغان، در جنوب با شهرستان سراب، و در غرب با شهرستان تبریز و شهرستان مرند هم‌مرز است. در سال ۱۹...
کاخ استانداری آذربایجان شرقی کاخ استانداری آذربایجان شرقی کاخ استانداری آذربایجان شرقی محل مهم‌ترین نهاد سیاسی در استان آذربایجان شرقی یعنی دفتر اصلی استانداری این استان می‌باشد. محل این کاخ در مرکز شهر تبریز در میدان شهدای شهر واقع شده‌است. در دوران قاجار و پیش از آن از این کاخ به عنوان کاخ م...
گورستان روستای زوارق قبرستان روستای زوارق مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بناب، بخش مرکزی، روستای زوارق واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۳۰۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.  این گورستان با شماره ثبتی 3092 در فهرست آثار ملی...

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

کانال تلگرام ما